Η μελέτη συχνά αποτυγχάνει για έναν απλό λόγο: οργανώνεται σαν να υπάρχει άφθονος χρόνος, σταθερή ενέργεια και απόλυτη ησυχία. Οι περισσότεροι άνθρωποι, όμως, διαβάζουν ανάμεσα σε δουλειά, μετακινήσεις, οικογενειακές υποχρεώσεις και απρόβλεπτες αλλαγές. Ένα αποτελεσματικό σύστημα μελέτης χρειάζεται να χωρά στη συγκεκριμένη ζωή του εκπαιδευόμενου. Δεν αρκεί ένα όμορφο πρόγραμμα στον τοίχο. Χρειάζεται μια διαδικασία που βοηθά τον άνθρωπο να αποφασίζει τι θα κάνει, πότε θα το κάνει και πώς θα ελέγχει αν προχωρά.
Η επιλογή ενός κατάλληλου προγράμματος σπουδών ή μιας εκπαιδευτικής κατεύθυνσης είναι το πρώτο κομμάτι αυτής της διαδικασίας. Πληροφορίες για σπουδές, εκπαιδευτικές επιλογές και προετοιμασία μπορούν να αναζητηθούν στο instudies.gr, ώστε ο ενδιαφερόμενος να ξεκινήσει με πιο καθαρή εικόνα πριν οργανώσει τον χρόνο του.
Ξεκινήστε από τον πραγματικό διαθέσιμο χρόνο
Πολλά προγράμματα αποτυγχάνουν επειδή βασίζονται σε υποθετικές ώρες. Κάποιος υπολογίζει ότι θα μελετά δύο ώρες κάθε απόγευμα, χωρίς να υπολογίζει την επιστροφή από τη δουλειά, το φαγητό, την κούραση ή μια έκτακτη υποχρέωση. Μετά από λίγες ημέρες, το πρόγραμμα μοιάζει αδύνατο και εγκαταλείπεται.
Η πιο χρήσιμη αρχή είναι η καταγραφή μιας συνηθισμένης εβδομάδας. Σημειώστε τις σταθερές υποχρεώσεις, τον χρόνο μετακίνησης και τις ώρες κατά τις οποίες έχετε συνήθως καθαρό μυαλό. Για αρκετούς ανθρώπους, η πρωινή μελέτη είναι πιο αποδοτική. Άλλοι αποδίδουν καλύτερα αργά το βράδυ, όταν το σπίτι έχει ησυχάσει. Δεν υπάρχει μία ώρα που να ταιριάζει σε όλους. Υπάρχει η ώρα κατά την οποία μπορείτε να επαναλαμβάνετε τη διαδικασία χωρίς μεγάλη εσωτερική αντίσταση.
Αν διαθέτετε έξι ώρες την εβδομάδα, οργανώστε το πλάνο σας γύρω από αυτές τις έξι ώρες. Μην δημιουργείτε στόχο δώδεκα ωρών επειδή φαίνεται πιο φιλόδοξος. Η σταθερότητα προσφέρει καλύτερη βάση από ένα έντονο ξεκίνημα που δεν διατηρείται.
Μετατρέψτε την ύλη σε συγκεκριμένες εργασίες
Η φράση “θα διαβάσω το κεφάλαιο” είναι ασαφής. Δεν ορίζει πόσο χρόνο χρειάζεται, ποιο αποτέλεσμα πρέπει να προκύψει ούτε πώς θα ελεγχθεί η κατανόηση. Μια καλύτερη διατύπωση είναι “θα διαβάσω τις σελίδες 20 έως 32, θα σημειώσω πέντε βασικές έννοιες και θα απαντήσω στις ερωτήσεις επανάληψης”. Η δεύτερη εκδοχή βοηθά τον εγκέφαλο να ξεκινήσει χωρίς να πρέπει να πάρει νέες αποφάσεις.
Κάθε ενότητα μπορεί να χωριστεί σε μικρά βήματα. Η πρώτη επαφή με το υλικό μπορεί να περιλαμβάνει γρήγορη ανάγνωση των τίτλων και των βασικών όρων. Η δεύτερη φάση μπορεί να επικεντρώνεται στην κατανόηση. Η τρίτη χρειάζεται ανάκληση, δηλαδή προσπάθεια να εξηγήσετε την ύλη χωρίς να κοιτάζετε το βιβλίο. Η τέταρτη αφορά ασκήσεις, παραδείγματα ή σύντομες απαντήσεις.
Η διαίρεση αυτή βοηθά και στην εκτίμηση της προόδου. Αν μια εργασία διαρκεί περισσότερο από όσο υπολογίσατε, μπορείτε να εντοπίσετε το σημείο που δημιούργησε την καθυστέρηση. Ίσως το κείμενο ήταν δυσκολότερο. Ίσως χρειάζονταν προηγούμενες γνώσεις. Ίσως το διάλειμμα ήρθε αργά. Η συγκεκριμένη πληροφορία επιτρέπει πιο ρεαλιστικό σχεδιασμό την επόμενη εβδομάδα.
Χρησιμοποιήστε διαφορετικές μεθόδους ανάλογα με τον στόχο
Η ανάγνωση είναι χρήσιμη για μια πρώτη γνωριμία με το θέμα, αλλά από μόνη της δεν εγγυάται κατανόηση. Όταν ο στόχος αλλάζει, πρέπει να αλλάζει και η μέθοδος. Για την απομνημόνευση όρων χρειάζονται σύντομες ερωτήσεις και επαναλήψεις σε χρονικά διαστήματα. Για την κατανόηση μιας θεωρίας βοηθά η εξήγηση με δικά σας λόγια. Για μια εξέταση με ασκήσεις χρειάζεται λύση προβλημάτων με περιορισμένη βοήθεια από τις σημειώσεις.
- Γράψτε από μνήμης τις βασικές ιδέες μετά την πρώτη μελέτη.
- Μετατρέψτε τους τίτλους των ενοτήτων σε ερωτήσεις.
- Λύστε αντιπροσωπευτικές ασκήσεις πριν δείτε τη λύση.
- Εξηγήστε μια δύσκολη έννοια σαν να τη διδάσκετε σε κάποιον άλλο.
- Κρατήστε κατάλογο με τα λάθη και επιστρέψτε σε αυτόν κάθε εβδομάδα.
Η μέθοδος ανάκλησης έχει ιδιαίτερη αξία επειδή αποκαλύπτει τα κενά. Όταν κάποιος ξαναδιαβάζει το ίδιο κείμενο, μπορεί να νιώθει ότι το γνωρίζει επειδή οι προτάσεις του φαίνονται οικείες. Όταν κλείσει το βιβλίο και προσπαθήσει να ανακαλέσει τις βασικές ιδέες, η εικόνα γίνεται πιο ακριβής. Η δυσκολία σε αυτή τη φάση δεν σημαίνει αποτυχία. Δείχνει πού χρειάζεται νέα δουλειά.
Κρατήστε χώρο για επανάληψη και προσαρμογή
Ένα πρόγραμμα χωρίς επανάληψη συσσωρεύει ύλη. Κάθε νέα ενότητα προστίθεται πάνω σε γνώσεις που μπορεί να έχουν ήδη ξεχαστεί. Γι’ αυτό αξίζει να υπάρχει μικρός χρόνος ανασκόπησης στο τέλος κάθε εβδομάδας. Δεν χρειάζεται να ξαναδιαβάσετε τα πάντα. Ελέγξτε τους βασικούς ορισμούς, τις σημειώσεις, τα λάθη και τα σημεία που δεν μπορείτε να εξηγήσετε καθαρά.
Η εβδομαδιαία ανασκόπηση πρέπει να εξετάζει και το ίδιο το πρόγραμμα. Ποιες εργασίες ολοκληρώθηκαν; Ποιες μεταφέρθηκαν; Ποιος ήταν ο λόγος; Μια μεταφορά λόγω έκτακτης υποχρέωσης δεν χρειάζεται δραματική αντίδραση. Αν, όμως, η ίδια εργασία μεταφέρεται συνεχώς, ίσως είναι πολύ μεγάλη ή δεν έχει σαφή αρχή. Σπάστε την σε μικρότερα βήματα ή τοποθετήστε την σε διαφορετική ώρα.
Η προσαρμογή δεν μειώνει την πειθαρχία. Την κάνει λειτουργική. Ένας ενήλικος εκπαιδευόμενος δεν ελέγχει όλες τις συνθήκες της ημέρας του, μπορεί όμως να ελέγχει το επόμενο συγκεκριμένο βήμα. Αυτό αρκεί για να συνεχίσει μετά από μια δύσκολη ημέρα.
Συνδέστε τη μελέτη με έναν σαφή λόγο
Η συνέπεια γίνεται ευκολότερη όταν η μελέτη συνδέεται με έναν συγκεκριμένο σκοπό. Ο σκοπός μπορεί να είναι η προετοιμασία για μια εξέταση, η αλλαγή επαγγελματικής κατεύθυνσης, η απόκτηση μιας δεξιότητας ή η ολοκλήρωση ενός εκπαιδευτικού προγράμματος. Μια γενική επιθυμία έχει μικρή πρακτική αξία όταν έρθει η ώρα να ανοίξετε τις σημειώσεις. Ένας καθαρός λόγος βοηθά να αποφασίσετε ποια εργασία αξίζει να προηγηθεί.
Ο σκοπός χρειάζεται να μεταφράζεται σε κοντινούς σταθμούς. Αν ο τελικός στόχος βρίσκεται πολλούς μήνες μακριά, ορίστε τι πρέπει να έχει ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος της εβδομάδας και τι μπορείτε να κάνετε σήμερα. Με αυτόν τον τρόπο, η πρόοδος γίνεται ορατή μέσα από πράξεις που μπορείτε να ελέγξετε.
Ένα προσωπικό σύστημα μελέτης δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκο. Χρειάζεται ρεαλιστικό χρόνο, σαφείς εργασίες, κατάλληλες μεθόδους και τακτικό έλεγχο. Όταν αυτά τα στοιχεία συνδυάζονται, η εκπαίδευση παύει να εξαρτάται από τη διάθεση της στιγμής και αποκτά θέση μέσα στην καθημερινή ζωή.